غـارهـاي مجـاور رصدخـانه – مـراغه

 
غـارهـای مجـاور رصدخـانه – مـراغه
    
1. مـوقعیـت بنـا :
مراغه، زیر رصدخانه مراغه
 
2. شـرح مختصـری از بنـا :
نزدیك دهكده طالبخان مراغه در صخره های بالای كوه، مدخل غاری با طرح جناغی حجاری شده است. غار در بطن كوهی از جنس ماسه سنگهای رسوبی و آهكی ایجاد شده و در اصل حفره ها و شكافهای عمیق و طبیعی است كه برفراز آن یعنی خط الرأس كوه، آثار رصدخانه مشهور خواجه نصیرالدین طوسی باقیمانده است.
در قسمت تحتانی رصدخانه محوطه ای با چند طاق جناغی در دل كوه حجاری شده كه دارای چندین حجره است. در حجره جنوبی آن محرابی كنده شده است. زاغه هایی طبیعی در بطن صخره از این مدخل حجاری شده و از آن منشعب گردیده و به چندین دهلیز منتهی می گردد.
در كتاب « كاوشهای رصدخانه » نوشته « دكتر ورجاوند » همزمانی تقریبی بخش جلویی بنای واحد صخره‌ای با بنای رصدخانه مراغه تأیید شده است و از نظر ایشان با توجه به دید بازی كه در جانب مغرب پیش روی این بخش وجود دارد، احتمالاً برای برخی كارها و بررسیهای نجومی مورد استفاده قرار می گرفته است. همچنین احتمال زیاد دارد كه با محدود بودن محل های مورداستفاده برای جمع شدن پژوهشگران و انجام محاسبه های لازم و گفتگوی میان دانشجویان و اساتید، در واحدهای فراز تپه، از این محل برای اجتماع و انجام كارهای مزبور استفاده می شده است.
 
3. مشخصـات فنـی بنـا :
عرض دهانه طاق جناغی 20/4 متر و ارتفاع آن 30/2 متر است. بین دو حجره شبستانی وجود دارد به ابعاد 30/5 × 5 متر و به مساحت 5/26 مترمربع كه سقف آن بصورت كثیرالاضلاع غیرمنتظمی در آورده است. در وسط هر یك از حجره ها یك سكو مصطبه به اندازه 20/1 × 60/2 متر تعبیه شده است. یكی از حجره ها به طول و عرض 20/6 × 70/3 متر و دیگری 60/4 × 4 متر می باشد.
در سقف این محوطه نیز به هیچ وجه روزنه و سوراخی جهت رویت حركت خورشید و اجرام سماوی وجود ندارد و تنها به وسیله مدخل جناغی جنبی است كه دهكده طالبخان بخوبی از دهانه آن رویت می شود.
 
4. نـوع مـالكیـت :
مالكیت بنا دولتی است.
 
5. قـدمت بنـا :
غار طبیعی بوده است، در قرون قبل از اسلام راهروها و فضاها شكل داده شده و برای موارد مذهبی آماده شده است. در دوره ایلخانان مغول از فضای موجود برای سرویس های جنبی رصدخانه استفاده شده است.
 
6. نـوع بهـره بـرداری و خصـوصیـات بـارز بنـا :
این دخمه ها فعلاً بصورت متروكه باقی مانده است. معبرهای تنگ و پیچ در پیچ و تاریك غار به استثنای مدخل آن هیچگونه روزنه و سوراخی به آسمان ندارد كه بتوان ستاره ها را از آنجا دید.
 
7. تـزئینـات بكـار رفتـه :
محراب كنده كاری شده در قسمت جنوبی با طاق های جناغی.
 
8. اقـدامـات انجـام شـده :
تاكنون هیچگونه عملیات مرمتی بر روی این بنا صورت نگرفته است ولی در سال 1316 ه.ش. در زمان استانداری آقای كاظمی در آذربایجان دستور می دهند تا خاكهای درون این واحد معماری صخره‌ای را پاك كرده و راهی برای رسیدن به این مكان از شهر مراغه ترتیب می دهند تا مردم موفق به بازدید از آن شوند. در سال 1345 محل مذكور بوسیله یك هیأت باستان شناسی به سرپرستی  آقای  دكتر «پرویز ورجاوند» مورد بررسی و كاوش قرار گرفته است.
 
9. تـوضیحـات ضـروری و اختصـاصی بنـا :
با توجه به اظهارات باستان شناسی محلی این غار و معبد مهری «ورجوی » و قلعه «دختر» مراغه در یك امتداد بوده و احتمالاً با همدیگر ارتباط بصری داشته اند و با توجه به شواهد از نظر فرم ساختاری معماری این بنا با معبد مهری مشابهت دارد.
 
منبع : سازمان میراث فرهنگی
 









<
ylq

14 دی 1396 11:59

اطلاعات نظر
  • گروه کاربری: ميهمان
  • تاريخ عضويت: --
  • وضعيت در سايت:
  • خبر
  • نظر
<
wengdongdong21

31 خرداد 1397 08:01

اطلاعات نظر
  • گروه کاربری: عضو سايت
  • تاريخ عضويت: 31.03.1397
  • وضعيت در سايت: آفلاين
  • خبر
  • نظر
<
chenqiuying

16 تیر 1397 05:51

اطلاعات نظر
  • گروه کاربری: ميهمان
  • تاريخ عضويت: --
  • وضعيت در سايت:
  • خبر
  • نظر
<
linying123

18 تیر 1397 07:07

اطلاعات نظر
  • گروه کاربری: ميهمان
  • تاريخ عضويت: --
  • وضعيت در سايت:
  • خبر
  • نظر
<
chenqiuying

22 مرداد 1397 13:02

<
kebirong

30 مرداد 1397 18:08

ارسال نظر

نام:*
ايميل:
متن نظر:
کد امنيتی: *
عکس خوانده نمی شود